Tarih Biliminin Yöntemi

   Bir sonuca ulaşmak için bilim ve mantığa uygun biçimde yapılan araştırma şekline yöntem denir. Her bilim dalı mutlaka bir yöntem kullanmak zorundadır. Sosyal bilimler ve fen bilimlerinin yöntemleri birbirinden farklıdır. Fen bilimleri; gözlemlere deneylere, laboratuvar ölçümlerine, formüllere, kural, yasa ve sonuçlara dayalı bir yöntem kullanır. Sosyal bir bilim olan tarih ise geçmişte yaşanmış ve bitmiş olayları konu edinir. Bu nedenle geçmişte yaşanmış olayları yeniden deneye tabi tutmak ve olayla ilgili genel kanunlara ulaşmak mümkün değildir. Ayrıca geçmişteki bir olayın aynı şartlarda tekrarlanması da imkânsızdır. Tarihi, bilim hâline getiren araştırıcılığı ve sorgulayıcılığıdır.

   Tarihin yönetimi tarihî olayları inceleyerek anlamak ve açıklamaktır. Tarihî olaylar hakkında doğru bilgi edinmek ancak o dönemden kalan ve olaya tanıklık edebilecek belge ve bulguların değerlendirilmesi ile mümkündür. Bu değerlendirilmede sistematik bir yöntem izlenir.

   Tarih yönteminin bilimi beşe ayrılır.

Tarih Biliminin Yönteminde Kullanılan 5 Aşama

a. TARAMA (Kaynak Arama) Tarihe kaynaklık edebilecek her türlü bilgi ve verilerin bulunması aşamasıdır.

b. TASNİF (Sınıflandırılma) Toplanan verilerin bir sistem dahilinde sınıflandırılması aşamasıdır.

c. TAHLİL (Çözümleme) Elde edilen verilerin kaynak ve bilgi yönünden yeterli olup olmadığının kontrol edilmesi aşamasıdır.

d. TENKİT (Eleştiri) Toplanan verilerin gerçekliği ve bilgi açısından güvenirliğinin tespit edildiği aşamadır.

e. TERKİP (Sentez) Toplanan verilerin birleştirelerek sonuca ulaşılması aşamasıdır. Bu aşamada olaylar değişik açılardan (kültürel, ekonomik vb.) incelenerek sonuca ulaşılır.